از بيرون مكعب شكل است و دو سه پا بلندتر از زمين ساخته شده است تا شتران و ديگر حيوانات نتوانند بدان داخل شوند . در خارج بنا ، در سراسر طول ديوارها ، پلكانى ساخته‌اند كه در عين حال آخور حيوانات نيز هست . براى داخل شدن به ساختمان بايد از اين پلكان بالا رفت . در هريك از اضلاع چهارگانهء ساختمان ، هفت هشت اطاق كوچك هست كه درهاى آنها به پلكان دورادور بنا باز مىشود . صحن بزرگى كه زير گنبد قرار گرفته است و از هر چهار در اصلى بدان وارد مىشوند تالار عمومى است و همه مىتوانند براى خنك شدن و استراحت از آن استفاده كنند . سفير پس از ورود بدين كاروانسرا يك ضلع بنا را از داخل با فرش يا حصير از ساير قسمتها جدا كرد و اطاقهاى آن قسمت را به خود و خدمهء خويش اختصاص داد . درست است كه اين ناحيه بسيار فقير و خشك و لم يزرع است اما اين امر مانع از آن نيست كه بهترين و لطيف‌ترين پوست بزغالهء آسيا در آن يافت شود . اين پوستها را مىتوان در همهء قريه‌ها و دهكوره‌هاى اعراب يافت زيرا وسيلهء معاش آنهاست و اغلب اوقات همهء ثروت اهالى جز تعدادى بزغاله نيست . كاروان كمى بعد از نيمشب در گرمائى غيرقابل تحمل ، از كجى كه به زبان محلى ( بز ) معنى مىدهد « 65 » عزيمت كرد و راه خود را از ناحيه‌اى بىآب و علف كه مانند مسير روز پيش در آن جز سبزى چند خاربن به چشم نمىخورد پيش گرفت و همگان از اين‌كه در ناحيه‌اى چنين فقر زده و عقيم آنقدر كبك مىديديم كه مىشد آنها را با دست گرفت ، در شگفت بوديم . بمحض آنكه هوا روشن شد به يكى از نوكرهاى حاكم قبرستان برخورديم كه اسبى به سفير پيشكش كرد و خبر داد كه به زودى اربابش به پيشواز وى خواهد آمد . پس از مسافتى كوتاه ، تقريبا در نيم فرسنگى شهر ، با حاكم و

--> ( 65 ) كجى در زبان تركى به معنى بز است و حال آنكه زبان محلى مردم اين نواحى محققا تركى نبوده است . - م .